X
Ładowanie danych...

moje-gniezno.pl

PORTAL INFORMACYJNY POWIATU GNIEŹNIEŃSKIEGO

Wydziedziczenie

Niedziela, 19 listopada 2017
  • Wydziedziczenie

W powszechnej opinii społecznej "wydziedziczenie" potocznie rozumiane jest jako pozbawienie potencjalnych spadkobierców ustawowych udziału w spadku. W rzeczywistości "wydziedziczenie" sensu stricto w rozumieniu przepisów prawa spadkowego jest pozbawieniem spadkobierców ustawowych prawa do zachowku, a nie tylko samego prawa do dziedziczenia. Z kolei pozbawienie samego prawa do spadku jest wyłączeniem dziedziczenia, co ma charakter węższy, aniżeli wydziedziczenie, które obejmuje swoim zakresem wyłącznie dziedziczenia i pozbawienie zachowku jednocześnie.

Wyłączenie dziedziczenia może zostać dokonane w dwojaki sposób. Po pierwsze, może polegać na tym, że spadkobierca powoła do spadku w drodze testamentu inną osobę zamiast tej, która miałaby dziedziczyć z mocy prawa. Po drugie, spadkodawca może sporządzić tzw. testament negatywny, w którym spadkodawca oświadcza wyrazi wolę wprost, aby dana osoba nie dziedziczyła po nim żadnego spadku. Wyłączenie dziedziczenia wywołuje skutki odnoszące się do sytuacji, kiedy to potencjalny spadkobierca ustawowy nie dziedziczy, natomiast w dalszym ciągu, wobec braku dziedziczenia, uprawniony jest do żądania zapłaty zachowku od spadkobierców, którzy spadek otrzymali. 

"Wydziedziczenie" w rozumieniu prawnym (a nie potocznym), jak zostało już powyżej wskazane, oznacza pozbawienie zstępnych, małżonka i rodziców prawa do zachowku. W takiej sytuacji osoba wydziedziczona nie jest ani spadkobiercą, ani także osobą uprawnioną do żądania zachowku (nie może żądać żadnej zapłaty od faktycznych spadkobierców). Niemniej jednak, aby spadkodawca za życia "wydziedziczył" skutecznie zstępnych, małżonka i rodziców, muszą zaistnieć przesłanki ustawowe.

Przyczyny wydziedziczenia wskazane zostały wprost w art. 1008 k.c. Zgodnie z ww. przepisem, spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawniony do zachowku:
  • wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;
    Przykładem zaistnienia takiej przyczyny jest sytuacja, kiedy dana osoba prowadzi naganny tryb życia (alkoholizm, narkomania).
  • dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;
    Przykładem zaistnienia takiej przyczyny jest sytuacja, kiedy dana osoba faktycznie popełni chociaż jedno z ww. przestępstw wobec spadkodawcy lub jednej z najbliższych mu osób.
  • uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych;
    Przykładem zaistnienia takiej przyczyny jest sytuacja, kiedy dana osoba nie udziela opieki spadkodawcy lub pomocy w chorobie.

Przyczyna wydziedziczenia uprawnionego do zachowku powinna wynikać z treści testamentu (art.  1009 k.c.). Spadkodawca nie może wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli mu przebaczył (art. 1010 § 1 k.c.).

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że pozbawienie zachowku może zostać dokonane wyłącznie w testamencie, a przyczyna wydziedziczenia winna zostać dokładnie sprecyzowana w jego treści. Co więcej, przyczyna wydziedziczenia nie może mieć charakteru dowolnego, lecz powinna być zgodna z powołanymi powyżej przesłankami wydziedziczenia. Samo wydziedziczenie bez wskazania jego przyczyny jest bezskuteczne.
 
Skontaktuj się: Adwokat Gniezno.
tekst: adw. Radosław Szczepaniak

Napisz komentarz

Komentarze(1)

  • 29.03.2019 15:23  Odpowiedz na komentarz

    Do usług notarialnych polecam Panią Notariusz Dagmarę Dominik. Kancelaria w Gnieźnie przy ul. Dąbrówki 28. Bardzo merytoryczna osoba, każdego traktuje równo i wszystko tłumaczy tak, że idzie zrozumieć.

PODOBNE TEMATY
Zatarcie skazania w polskim prawie karnym Zatarcie skazania jest instytucją prawną, która ma na celu usunięcie konsekwencji popełnionego czynu... Niedziela, 1 września 2019
Kiedy do ściągnięcia długu zostanie zaangażowany komornik? Egzekucja komornicza to bez wątpienia jedna z najpoważniejszych oraz najbardziej uciążliwych dla dłużnika... Piątek, 9 sierpnia 2019
Zrzeczenie się dziedziczenia a odrzucenie spadku W praktyce często dochodzi do mylnego utożsamiania zrzeczenia się dziedziczenia z odrzuceniem spadku.... Poniedziałek, 5 sierpnia 2019
Na czym polega umowa leasingu? Współcześnie leasing jest jedną z najbardziej popularnych umów zawieranych przez przedsiębiorców. W... Środa, 3 lipca 2019